Chronische vermoeidheid

Chronische vermoeidheid kan veel impact hebben op je dagelijks functioneren. Je merkt dat door steeds maar rust te nemen de vermoeidheid niet weg gaat. Vermoeidheid heeft een belangrijke functie om je te beschermen, maar door verschillende factoren kan deze functie steeds minder betrouwbaar zijn.

Waarom worden we moe?

Allereerst is het goed om te weten dat vermoeidheid heel functioneel is. Je hersenen geven het sein vermoeidheid om je te waarschuwen dat je niet over je grenzen gaat. Het geeft aan dat je rust en tijd moet nemen om te herstellen, nadat je bijvoorbeeld een fysieke inspanning hebt geleverd of een infectie hebt opgelopen.

Je afweersysteem (ook wel je immuunsysteem genoemd) komt in actie na inspanning of wanneer je een infectie hebt. Tijdens deze processen komen waarschuwingsstoffen (cytokinen) vrij. Deze waarschuwingsstoffen communiceren ook met de rest van het lichaam. Wanneer je hersenen deze stoffen oppikken kan bijvoorbeeld een signaal worden gestuurd om de lichaamstemperatuur te verhogen (koorts), wat zinvol is bij een infectie. Wanneer de infectie is opgeruimd en er geen schade meer kan worden aanricht verdwijnen de koorts en vermoeidheid. Ook bij inspanning geven je hersenen een vermoeidheidssignaal. Na het herstel neemt het vermoeide gevoel weer af.

Soms zien we echter dat het alarmsignaal (de vermoeidheid) blijft aanhouden, hiervoor kunnen we de opgeruimde infectie of fysieke inspanning niet meer de schuld geven. Er is sprake van vals alarm.

Wat is (chronische) vermoeidheid?

Bij de verwerking en filtering van signalen uit je lichaam is een heel netwerk aan hersengebieden betrokken om er een logisch geheel van te maken. Het waarnemen en interpreteren door je hersenen wordt beïnvloed door eerdere gebeurtenissen, gedrag, gedachten, gevoel, aandacht en de sociale context. Als je hersenen de lichaamssignalen bestempelen als (mogelijk) gevaarlijk zal dit je duidelijk worden gemaakt. Dit kan door een vermoeid gevoel zijn, maar ook door bijvoorbeeld pijn of jeuk. Bij chronische vermoeidheid blijft het zenuwstelsel en immuunsysteem beschermend reageren of reageert het steeds eerder op (waarschuwings-)signalen. Je bent sneller en vaker moe en rust nemen helpt niet voldoende. Vermoeidheid verliest dan steeds meer zijn beschermende functie en is niet (meer) gelinkt aan een bedreiging voor je lichaam. Deze overgevoeligheid vanuit het zenuwstelsel en immuunsysteem wordt centrale sensitisatie genoemd.

Vermoeidheid wordt altijd beïnvloed door psychologische factoren (zoals hoe je erover denkt en je stemming), sociale factoren (bijvoorbeeld je thuissituatie en werk) en fysiologische factoren (zoals je immuunsysteem, hormoonhuishouding en zenuwstelsel). Deze factoren kunnen zowel een rol spelen in het ontwikkelen als het onderhouden van de klachten. Vermoeidheid kan bijvoorbeeld als bedreigend worden ervaren, wat ertoe leidt dat je hersenen nog sneller dit signaal afgeven.

Andere onderhoudende factoren bij chronische vermoeidheid kunnen zijn:

  • Ontregeld stress systeem: door angst, een burn-out en traumatische gebeurtenissen
  • Somberheidsklachten en depressieve gevoelens
  • Blijvende zorgen over je klachten en veel focus op je klachten
  • Boosheid, irritatie en blijven verzetten tegen vermoeidheid
  • Traumatische gebeurtenissen
  • Moeite met ontspannen en/of negeren van lichaamssignalen
  • Vermijden van activiteiten en/of angst voor vermoeidheid bij sporten en bewegen
  • Je eigen context en sociale omgeving

Wat zijn de symptomen van chronische vermoeidheid?

De symptomen van chronische vermoeidheid kunnen per persoon verschillen.

Voorbeelden zijn:

  • Niet uitgerust wakker worden in de ochtend
  • Uitputting en moeite met opladen na inspanningen (zoals sporten, traplopen of het huishouden doen)
  • Keelpijn of gevoelige lymfeklieren in de hals of oksels
  • Moeite met dingen ondernemen
  • Somberheid en depressieve gevoelens
  • Problemen met concentratie of geheugen
  • Duizeligheid
  • Overgevoelig voor licht, geluid of geuren

Wat is de oplossing voor chronische vermoeidheid?

Blijvend op zoek gaan naar een verklaring voor je vermoeidheid is niet nuttig. In sommige gevallen kan dit je zelfs tegenwerken. Deze zoektocht kan ervoor zorgen dat je je zorgen blijft maken of leidt tot extra frustratie. Of er voor je chronische vermoeidheid een oplossing is, is afhankelijk van de factoren die daarop van invloed zijn. Chronische vermoeidheid kan door iedereen anders worden ervaren. Dit vraagt dan ook om een individuele aanpak voor je klachten.

Wat kan de (psychosomatisch) fysiotherapeut doen?

De psychosomatisch) fysiotherapeuten van inter-fysio zijn gespecialiseerd in de behandeling van chronische vermoeidheid. Samen met jou brengen we de factoren die invloed hebben op je vermoeidheid in kaart. Vervolgens stellen we samen je persoonlijke doelen op om aan te werken in de behandeling.

Soms is het nodig om nauw samen te werken met andere hulpverleners om je zo goed mogelijk te kunnen helpen. Daarom werkt Inter-fysio met transcare-pijn, IPGGZ en INTER-PSY samen. Door deze korte lijntjes kunnen fysiotherapie en psychologie samenwerken om optimale zorg te kunnen bieden.

Benieuwd wat we voor u kunnen betekenen? Voor een afspraak of vrijblijvend advies kunt u contact opnemen met inter-fysio via telefoon: 050-2110966, per mail: info@inter-fysio.nl of maak direct een afspraak